Kitêbên bi zimanê me

Nûçeyên Çand/Huner

Sêşem 23 Sibat 2021 - 01:11

  • Di Roja Zimanê Dayikê ya Cîhanî de hin weşanxaneyan kitêbên xwe yên bi Kurdî derxistin. Bi xêra wan xwendevan wê “Stûnê” duyê yê pexşana Kurdî û Serencama metnên diyaneta Yarsanî jî nas bikin.  

Bi rasthatina roja zimanê dayikê hin weşanxaneyên Kurdî kitêbên xwe yên nû çap kirin. Di nava van de xebata Ergîn Opengin a li ser nivîsên pexşanê yên Mela Seîd Şemdînanî, Serencama li ser dînê Yarsaniyê, Folklora Qerejdaxê ya Mehmet Guzeler û kitêba hînkirina Kurdî ya Abdullah Încekan jî hene.  

Kitêba li ser nivêsên pexşanî yên Mela Seîd Şemdînanî bi navê “Bazeber: Nivîsarên Mela Se’îd Şemdînanî li ser Çand û Dîroka Kurdistana Navendî” derçûye. Amadekarê kitêbê Ergîn Opengîn e û kitêb ji weşanên Avesta derketiye. 

Di kitêbê de agahiyên li ser Mela Seîd Şemdînanî jî hene. Li gorî van agahiyan Mela Seîd Şemdînanî salên 1870´yî ji dayik bûye, li Hewlêrê medrese xwendiye û di dema Şêx Mihemed Sidîq de li Tekiya Nehrî mamostetî kiriye. Ji kirinên wî yên herî hêja ye ku li ber fermanê (cîhada Osmaniyan) sala 1914´an fitûyekê li dijî vê cîhada Osmaniyan dide. Osmanî li ser vê yekê wî digirin, lê gava ji bo mehkemeyê wî dibine Mûsilê bi destê mirovên xwe rizgar dibe. Mela Se’îd xwe digihîne Ûrmiyê. Aliyê wî yê dişibe Mela Mehmûdê Beyazidî jî ji vir û pê ve dest pê dike. Ew li Ûrmiyê hem karên siyasî û civakî dike û hem jî dibe mamosteyê Kurdî yê sefîr û kurdologê navdar Basil Nikitin. Li ser daxwaza Nikitin - çawa Mela Mehmûd jî li ser daxwaza Alexander Jaba - hejmareke zêde ya hikayetan li ser çand, civak û dîroka herêma Şemdînan û derdora wê dinivîse. Mela Seîd hîna mirovekê navsere ye sala 1918´an bi destê mirovên xwe tê kuştin.