15 nivîskarên navdar ên Alman

• Edebiyata Almanan, yek ji kevintirîn û dewlemendtirînedebiyatên Ewropayê ye. Di nav dîroka wê de geleknivîskar derketine ku ne tenê li Almanyayê, lê li seranserêcîhanê bandor li çand, felsefe û hunerê kirine.

Li jêr em ê 15 nivîskarên herî navdar ên edebiyata Alman in bikurtî naskirin bidin:

1.Johann Wolfgang von Goethe (1749–1832)

Goethe wekî stêrka herî mezin a edebiyata Alman tê qebûlkirin. Ew helbestvan, romannivîs û zanyar bû. Berhema wî ya herînavdar, Faust, di nav şaheserên edebiyata cîhanê de têhesibandin. Bandora wî heta îro jî li ser nivîskarên cîhanêdimîne.

2. Friedrich Schiller (1759–1805)

Schiller dost û hevkarê Goethe bû. Ew bi şano û helbestên xwenavdar bû. Berhemên wî pir caran li ser azadî, maf û rûmetamirovan radiwestin.

3. Heinrich Heine (1797–1856)

Heine yek ji helbestvanên herî navdar ên romantîzma Alman e. Helbestên wî bi hestyarî û zimaneke nazik têne naskirin. Gelekji helbestên wî bûne stran.

4. Theodor Fontane (1819–1898)

Fontane yek ji damezrînerên realîzma Alman e. Romana wî EffiBriest di nav berhemên klasîk ên Alman de cih digire.

5. Thomas Mann (1875–1955)

Thomas Mann di sala 1929’an de Xelata Nobelê ya Edebiyatêwergirt. Ew bi analîza civakî û derûnî ya kesayetiyan navdarbû. Buddenbrooks berhema wî ya herî navdar e.

6. Hermann Hesse (1877–1962)

Hesse bi mijarên derûnî, lêgerîna maneya jiyanê û xwebihîstinênavdar e. Berhemên wî Siddhartha û Steppenwolf li cîhanêhatine xwendin.

7. Franz Kafka (1883–1924)

Kafka bi zimanê almanî dinivîsî. Berhemên wî li ser tenêtîbûn, tirs û bîrokrasiyê ne. The Metamorphosis berhema wî ya herînavdar e.

8. Bertolt Brecht (1898–1956)

Brecht şanoger û helbestvanekî mezin bû. Ew bi “şanoya epîk” navdar bû û gelek şêwazên nû anîne şanoyê.

9. Erich Maria Remarque (1898–1970)

Remarque bi romanên li ser şer navdar bû. All Quiet on theWestern Front yek ji romanên herî navdar ên li ser Şerê Cîhanêyê Yekem e.

10. Stefan Zweig (1881–1942)

Her çend ji Avusturyayê bû, bi zimanê almanî dinivîsî û di navnivîskarên edebiyata almanî de tê hesibandin. Berhemên wî ligelek zimanan hatine wergerandin.

11. Gunter Grass (1927–2015)

Grass di sala 1999’an de Xelata Nobelê ya Edebiyatêwergirt. The Tin Drum berhema wî ya herî navdar e.

12. Heinrich Boll (1917–1985)

Boll di sala 1972an de Xelata Nobelê ya Edebiyatê wergirt. Wîpir caran li ser encamên şer û pirsgirêkên civakî dinivîsî.

13. Christa Wolf (1929–2011)

Christa Wolf yek ji jin-nivîskarên herî navdar ên Alman e. Berhemên wê li ser nasname, jin û civakê radiwestin.

14. Patrick Suskind (1949-)

Suskind bi romana Perfume navdar bû. Ev roman li gelekwelatan bû bestselan.

15. Cornelia Funke (1958-)

Cornelia Funke bi romanên zarokan û ciwanan navdar e. Berhemên wê li gelek zimanan hatine çapkirin û bi milyonanhatine firotin.

Kî herî mezin tê qebûlkirin?

Di nav piraniya rexnegir, mamoste û lêkolînerên edebiyatêde, Johann Wolfgang von Goethe wekî “bavê edebiyata nû ya Alman” û nivîskarê herî mezin ê Alman tê qebûlkirin. Wekîku William Shakespeare ji bo Îngilîzan girîng e, Goethe jî ji boAlmanan heman cihî digire. ÇANDNAME/ZELAL KADÎROGLU